W artykule znajdziesz kod rabatowy na badanie Holter EKG
Czy kawa korzystnie wpływa na serce?
W gabinecie lekarskim pacjenci często pytają mnie czy kawa jest zdrowa, czy podnosi ciśnienie i ile można jej bezpiecznie wypić. Ponieważ w internecie jest dużo nieprawdziwych informacji, wykonałem przegląd fachowej literatury, aby nieco usystematyzować wiedzę.
- Co pływa w kawie czyli nie sama kofeina?
- Kofeina – liczymy, kto i ile miligramów wypija na dzień?
- Migotanie przedsionków a picie kawy
- Czy picie kawy niesie inne korzyści?
- Uwaga, kawa nie jest remedium na wszystkie choroby
- Czy kawa podnosi ciśnienie?
- Dlaczego nie należy popijać leków kawą?
- Tylko błagam, bez cukru!
Co pływa w kawie czyli nie sama kofeina?
W kawie znajdziemy ok. 800 składników, z których najważniejsze dwa to kofeina oraz kwas chlorogenowy. O ile kofeinę wszyscy kojarzymy (o niej za chwilę), to tę „drugą” – nie bardzo. Jest to cząstka z grupy polifenoli, która w niektórych krajach jest sprzedawana jako suplement diety spowalniający wydzielanie glukozy do krwi z układu pokarmowego, mający też działanie przeciwutleniające.
Kofeina – liczymy, kto i ile miligramów wypija na dzień?
Ciężko oszacować ilość przyjmowanej kofeiny, ponieważ w zależności od tego jak kawa jest przyrządzona, może zawierać różne jej stężenie. Na przykład, im dłuższy kontakt wody z ziarnem, tym więcej jej przedyfunduje do naszego roztworu. Kubek kawy to około 100mg kofeiny. Czy to dużo? Dawka śmiertelna dla człowieka (tzw. dosis lethalis), czyli dawka po której człowiek na pewno umrze to 10g, czyli 1000 takich kubków. Dlatego właśnie zatrucia kofeiną są niezmiernie rzadkie. Dla porównania puszka coli to 45mg kofeiny, kubek herbaty – 55mg, shot espresso -105, a energy drink – około 160mg.
No to ile tej kawy mogę wypić?
Jeśli chodzi o związek kawy z ryzykiem sercowo-naczyniowym to jest on nieliniowy. Badanie przeprowadzone przez Voskoboinik i wsp. wykazało, że umiarkowane picie kawy zmniejsza ryzyko sercowo – naczyniowe, z najniższym przy około 3-5 filiżanek kawy dziennie. Inne badanie – M. G. Myers i wsp. wykazuje, że można wypić do 500mg kawy dziennie (ok. 6 filiżanek) bez komorowych zaburzeń rytmu. Z kolei badanie Turnbull i wsp. za bezpieczną dawkę uznaje 600mg/ dzień, poniżej której ewentualne objawy nieporządane są przemijające i odwracalne. Z drugiej strony, jeśli bierzemy pod uwagę ryzyko udaru mózgu jest ono najniższe przy spożyciu 3-6 filiżanek dziennie, obniżone przy spożyciu 1-3 filiżanek, a przy spożyciu powyżej 6 filiżanek dziennie równe ryzyku populacyjnemu (tzn. równe ryzyku osób, które nie spożywają kawy).
Skopiuj kod: 6GJ8WBAQ
Migotanie przedsionków a picie kawy
Wykonano duże badanie na 1388 chętnych, zakładając im holter EKG. Pacjenci pijący więcej kawy, nie mieli więcej zaburzeń rytmu. Badacze obserwowali spadek liczby migotania przedsionków przy nawykowym piciu kawy, niezależnie od tego, ile kawy badani wypijali. Z kolei w metaanalizie 6 prospektywnych badań na 228465 uczestnikach wykazano zmniejszenie liczby migotania przedsionków u tych, którzy piją kawę regularnie. Ciekawe badanie opublikował na łamach JAMA zespół L.B Chelsky i wsp., który przebadał 22 pacjentów z komorowymi zaburzeniami rytmu w wywiadzie, którym przeprowadzono badanie elektrofizjologiczne przed i 1 godzinę po wypiciu kawy. Kawa nie miała wpływu na nasilenie tej arytmii.
Czy picie kawy niesie inne korzyści?
Nawykowe picie kawy zmniejsza ryzyko chorób sercowo-naczyniowych, m. in. choroby wieńcowej, niewydolności serca oraz udaru mózgu. Ponadto korzystnie wpływa na cukrzycę typu 2, otyłość, choroby neurodegeneracyjne czy kontrolę astmy. Niestety większość z tych badań opiera się na obserwacji, a bardzo mało badań z randomizacją, czyli „najlepszych”, najbardziej wiarygodnych badań zgodnie z hierarchią dowodów naukowych.
Uwaga, kawa nie jest remedium na wszystkie choroby
Tenore i wsp. opisują też nieprzyjemne objawy wypicia zbyt dużej ilości kawy: niepokój, ból głowy, podwyższone ciśnienie tętnicze czy nudności. W przeszłości kilka badań wskazywało na korelację między spożyciem kawy a depresją.
Kofeina oddziałuje na hipokamp, osłabiając pamięć i powodując niepokój. Ponadto obserwuje się pobudzające działanie, które utrudnia zasypianie.
U ciężarnych powoduje szybsze starzenie się łożyska, co skutkuje przedwczesnym porodem i niską masą urodzeniową.
Moi pacjenci zgłaszają głównie takie skutki uboczne jak: drżenie rąk, pobudzenie, wrażenie kołatania serca, niepokoju.
Czy kawa podnosi ciśnienie?
Intuicyjnie pijemy kawę gdy mamy niskie ciśnienie. Czy słusznie? Kawa wchłania się do krwi po około 45-60min od spożycia. Po tym czasie ma krótkotrwałe działanie presyjne (podwyższające ciśnienie), po którym ciśnienie normalizuje się. W wytycznych European Society of Cardiology dotyczących nadciśnienia tętniczego, kawa nie jest wymieniona spośród czynników, które należy wyeliminować, wymieniona jest za to sól!
W dłuższej obserwacji, widzimy korzystny wpływ populacyjny z niewielkim ale istotnym zmniejszeniem ciśnienia tętniczego.
Dlaczego nie należy popijać leków kawą?
W kawie znajdziemy garbniki roślinne, to rozpuszczalne w wodzie związki, które mogą blokować cząsteczki leku przed prawidłowym wchłonięciem przez ścianę przewodu pokarmowego, a bez wchłonięcia się do krwioobiegu lek nie ma szans zadziałać prawidłowo.
Tylko błagam, bez cukru!
W Polsce kawę podaje się z mlekiem, cukrem albo słodzikami. W trosce o profilaktykę otyłości starajmy się nie dodawać nic słodkiego. Ponadto do niektórych kaw, producenci dodają barwniki i substancje wzmacniające smak i zapach, dlatego zawsze warto przeczytać skład kupowanej kawy.
—
Literatura:
1. Voskoboinik A, Kalman JM, Kistler PM. Caffeine and Arrhythmias: Time to Grind the Data. JACC Clin Electrophysiol. 2018 Apr;4(4):425-432. doi: 10.1016/j.jacep.2018.01.012. PMID: 30067480.
2. L.B. Chelsky, J.E. Cutler, K. Griffith, J. Kron, J.H. McClelland, J.H. McAnulty – Caffeine and ventricular arrhythmias. An electrophysiological approach – JAMA, 264 (1990), pp. 2236-2240
3. M.G. Myers Caffeine and cardiac arrhythmias Ann Intern Med, 114 (1991), pp. 147-150
4. Turnbull D, Rodricks JV, Mariano GF, Chowdhury F. Caffeine and cardiovascular health. Regul Toxicol Pharmacol. 2017 Oct;89:165-185. doi: 10.1016/j.yrtph.2017.07.025. Epub 2017 Jul 26. PMID: 28756014.
5. O’Keefe JH, Bhatti SK, Patil HR, DiNicolantonio JJ, Lucan SC, Lavie CJ. Effects of habitual coffee consumption on cardiometabolic disease, cardiovascular health, and all-cause mortality. J Am Coll Cardiol. 2013 Sep 17;62(12):1043-1051. doi: 10.1016/j.jacc.2013.06.035. Epub 2013 Jul 17. PMID: 23871889.
6. O’Keefe JH, DiNicolantonio JJ, Lavie CJ. Coffee for Cardioprotection and Longevity. Prog Cardiovasc Dis. 2018 May-Jun;61(1):38-42. doi: 10.1016/j.pcad.2018.02.002. Epub 2018 Feb 21. PMID: 29474816.
7. O’Keefe JH, Bhatti SK, Patil HR, DiNicolantonio JJ, Lucan SC, Lavie CJ. Effects of habitual coffee consumption on cardiometabolic disease, cardiovascular health, and all-cause mortality. J Am Coll Cardiol. 2013 Sep 17;62(12):1043-1051. doi: 10.1016/j.jacc.2013.06.035. Epub 2013 Jul 17. PMID: 23871889.
8. Bodar V, Chen J, Sesso HD, Gaziano JM, Djoussé L. Coffee consumption and risk of heart failure in the Physicians’ Health Study. Clin Nutr ESPEN. 2020 Dec;40:133-137. doi: 10.1016/j.clnesp.2020.09.216. Epub 2020 Oct 26. PMID: 33183526.
9. Tenore GC, Daglia M, Orlando V, D’Urso E, Saadat SH, Novellino E, Nabavi SF, Nabavi SM. Coffee and Depression: A Short Review of Literature. Curr Pharm Des. 2015;21(34):5034-40. doi: 10.2174/1381612821666150825145112. PMID: 26303345.
Chcesz lepiej dbać o serce? Sprawdź te artykuły!
O autorze

Zespół Holterdodomu.pl
Jesteśmy zespołem ekspertów tworzących HolterDoDomu.pl – platformę, która powstała z pasji do nowoczesnej diagnostyki i zdrowia. Nasze artykuły, porady i analizy opracowujemy wspólnie. Dzięki tej współpracy dostarczamy naszym czytelnikom rzetelne i praktyczne informacje, które pomagają lepiej zrozumieć znaczenie monitorowania zdrowia w domowych warunkach.